ککم
تفسیر آیات ۴ تا ۶ سوره مبارک الاحزاب
14 February 2016
phoca_thumb_l_gooran-nagsh.ir 3
تفسیر آیات ۱۲ تا ۱۹ سوره مبارک الاحزاب
14 February 2016

تفسیر آیات ۹ تا ۱۱ سوره مبارک الاحزاب

506769_5S2Co21h

بسم الله الرحمن الرحیم

 

«یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اذْکُرُوا نِعْمَهَ اللهِ عَلَیْکُمْ إِذْ جَاءتْکُمْ جُنُودٌ فَأَرْسَلْنَا عَلَیْهِمْ رِیحًا وَ جُنُوداً لَّمْ تَرَوْهَا وَ کَانَ اللهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیراً * إِذْ جَاؤُوکُم مِّن فَوْقِکُمْ وَ مِنْ أَسْفَلَ مِنکُمْ وَ إِذْ زَاغَتْ الْأَبْصَارُ وَ بَلَغَتِ الْقُلُوبُ الْحَنَاجِرَ وَ تَظُنُّونَ بِاللهِ الظُّنُونَا * هُنَالِکَ ابْتُلِیَ الْمُؤْمِنُونَ وَ زُلْزِلُوا زِلْزَالاً شَدِیداً» آیات ۹ الی ۱۱ سوره‌ی مبارکه‌ی احزاب.

خداوند می‌فرماید: اى کسانى که ایمان آورده‏اید نعمت ‏خدا را بر خود به یاد آرید آنگاه که لشکرهایى بسوى شما آمدند پس بر سر آنان تندبادى و لشکرهایى که آنها را نمى‏دیدید فرستادیم و خدا به آنچه مى‏کنید همواره بیناست، هنگامى که از بالاى سر شما و از زیر پاى شما آمدند و آنگاه که چشمها خیره شد و جانها به گلوگاهها رسید و به خدا گمانهایى نابجا مى‏بردید، آنجا بود که مؤمنان در آزمایش قرار گرفتند و سخت تکان خوردند.

جنگ احزاب برای مسلمانان و عدّه‌ای از منافقین آزمایش سختی بود و علّت نامگذاری این سوره نیز همین مطلب است که این جنگ بین احزاب و گروههای مختلف صورت گرفت.

در مدینه یهودیانی زندگی می‌کردند که از سالها قبل به این شهر آمده بودند در تاریخ دارد علمای یهودیان به آنها خبر داده بودند که در آخرالزمان که نزدیک به زمان آنها بود پیغمبری در یثرب ساکن می‌شود که آخرین پیغمبر خداوند است و ما همه موظف هستیم که به او ایمان بیاوریم بنابراین یهودیان از سالها قبل در اطراف مدینه ساکن شدند و خداوند در قرآن می‌فرماید: «کانُوا مِنْ قَبْلُ یَسْتَفْتِحُونَ عَلَى الَّذِینَ کَفَرُوا فَلَمَّا جاءَهُمْ ما عَرَفُوا کَفَرُوا بِه». یهودیان به اهل مدینه می‌گفتند: ما در این شهر ساکن شدیم که پیغمبری را که مبعوث می‌شود ببینیم و به او ایمان بیاوریم امّا وقتی پیغمبر اکرم (ص) آمد آنها کافر شدند و ایمان نیاوردند. غالباً توطئه‌ی جنگها را یهودیان صورت می‌دادند. خداوند در چند سوره از قرآن معیاری برای آزمایش آنها بیان فرموده، از جمله در سوره‌ی مبارکه‌ی جمعه می‌فرماید: «قُلْ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ هَادُوا إِن زَعَمْتُمْ أَنَّکُمْ أَوْلِیَاء لِلّهِ مِن دُونِ النَّاسِ فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ إِن کُنتُمْ صَادِقِینَ * وَ لَا یَتَمَنَّوْنَهُ أَبَداً بِمَا قَدَّمَتْ أَیْدِیهِمْ وَ اللهُ عَلِیمٌ بِالظَّالِمِینَ». بگو اى کسانى که یهودى شده‏اید اگر پندارید که شما دوستان خدا هستید نه مردم دیگر، پس اگر راست مى‏گویید درخواست مرگ کنید، ولى هرگز آن را به سبب آنچه از پیش به دست‏ خویش کرده‏اند آرزو نخواهند کرد و خدا به حال ستمگران داناست. یکی از راهها برای شناخت یهودیان این بود که آنها بسیار جان دوست بودند و از مرگ هراس داشتند.

یهودیان در مدینه جنگهای چندین ساله‌ای به راه انداخته بودند و هنگامی که پیغمبر اکرم (ص) به این شهر آمد این جنگها نیز خاتمه پیدا کرد، در مدینه دو قبیله به نام اوس و خزرج سالها با یکدیگر در حال جنگ بودند که طبق تاریخ توطئه‌گر تمام این جنگها یهودیان بودند و مردم مدینه را به جان یکدیگر انداخته بودند و هنگامی که پیغمبر اکرم (ص) به مدینه آمد اوّلین کاری که کرد بین این دو قبیله الفت و دوستی برقرار کرد، پیغمبر (ص) با یهودیان مدینه نیز پیمان بست که با دشمنان مسلمانان در جنگها همکاری نکنند. این یهودیان سه قبیله بودند: یهود بنی نظیر، یهود بنی قینقاع، و یهود بنی قریظه، بنی قینقاع اولین گروه از منافقان بودند که به دلیل توطئه‌هایی که کرده بودند خداوند آنها را از مدینه اخراج کرد گروه بعدی، یهود بنی نظیر بود که پیغمبر اکرم (ص) به جنگ با آنها رفت و چندین روز قلعه‌های آنها را محاصره کرد و یهودیان تسلیم و حاضر به مصالحه شدند و پیغمبر (ص) در صورتی حاضر به صلح با آنها شد که مدینه را ترک کنند و به آنها دستور داد که می‌توانید یک بار شتر اثاثیه با خود ببرید و آنها از این موضوع بسیار ناراحت و زخم خورده بودند و به اطراف خیبر رفتند و پیغمبر اکرم (ص) در جنگ خیبر آنها را به کلّی بیرون کرد، عدّه‌ای از سران این قبیله نزد سران قریش رفتند و به آنها گفتند: چرا به مسلمانان حمله نمی‌کنید؟ ما نیز در این جنگ شما را یاری خواهیم کرد، سران قریش با این سخنان بسیار تحریک شدند و طی یک سال لشکری ده هزار نفری تشکیل دادند و به سمت مدینه حرکت کردند.

خداوند در این آیات می‌فرماید: ای کسانی که ایمان آورده‌اید! یاد بیاورید نعمت خدا را که به شما ارزانی داشت، زمانی که لشکریانی به طرف شما آمدند و ما برای شکست آنها چندین کار کردیم: ابتدا بادی بر اینها نازل کردیم و لشکری بر اینها فرستادیم که شما نمی‌دیدید البته خداوند به کارهایی که شما می‌کردید بینا بود. یکی از عواملی که سبب شکست مشرکان شد باد عجیبی بود که در شب آخر از جانب خداوند فرستاده شد و لشکر دشمن را به هم ریخت. بسیاری از مفسّرین گفته‌اند لشکریانی که خداوند برای مسلمانان فرستاد همان فرشتگانی بودند که خداوند گاهی در جنگها برای مسلمانان می‌فرستاد از جمله جنگ بدر.

خداوند می‌فرماید: زمانی که لشکریان دشمن به طرف شما آمدند، از بالای سر شما و از پایین پایتان حمله کردند و آن زمانی که ترس شما را فرا گرفته بود و از شدت ترس و وحشت چشمهایتان خیره شده بود و دلها به گلوگاههایتان رسیده بود. کار بر شما بسیار سخت شد و درباره‌ی خدا گمانها کردید، چه گمانهایی!. بسیاری از مسلمانان در دلشان می‌گفتند که وعده‌هایی که خدا و پیغمبر خدا (ص) برای پیروزی به ما داده‌اند این وعده‌ها دروغ و فریب بود، امّا عدّه‌ی دیگری از مسلمانان که ایمانشان قوی بود می‌گفتند این آزمایش خداوند است و ما را یاری می‌کند. روایت دارد که پیغمبر اکرم (ص) به بالای کوه رفت و دو رکعت نماز خواند و دست به درگاه خداوند بلند کرد و گفت: خدایا اگر این مسلمانان که همراه من هستند کشته شوند دیگر کسی نیست که تو را عبادت کند.

 

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>